Sharleyne: Het Kind Eerst

Onderstaand opinieverhaal verscheen 23 februari op de opiniepagina van Dagblad van Het Noorden.

Door: Liesbeth Poortman-de Boer

Kinderen worden in Nederland gezien als een bezit van de ouders. Ouders bepalen. Slechts in hoogst uitzonderlijke gevallen, mogen wij achter de voordeur kijken. Kinderen zijn handelingsonbekwaam en daardoor geen rechtssubject. Ze zijn mede hierdoor vrijwel rechteloos.

Het woord is aan u! Geef het kind een stem via Facebookpagina: Sharleyne: Het Kind Eerst.

Ik zie Sharleyne, dartelend door het beeld. Ze is vrolijk en levenslustig. Vader stelde de beeldopnames van haar ter beschikking. Zo zag ik hoe mooi en sprankelend ze was. In de nacht van 7 op 8 juni 2015 eindigt het jonge leven van Sharleyne onderaan een flatgebouw in Hoogeveen. Ze was net 8 jaar geworden.

In beeld bij instanties

Ruim 3 jaar lang was Sharleyne bij verschillende jeugdzorginstanties in beeld. Daar is het eigenlijk bij gebleven. Tot hulpverlening kwam het nooit. Zelfs niet na herhaalde zorgwekkende meldingen van de politie, de woningbouwcorporatie en omwonenden.

Veel was er bekend bij het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG), een instelling die begeleiding biedt in een vrijwillig kader. Dwang en drang behoren daar niet toe. Moeder bleek een alcoholprobleem te hebben en zorgmijdend te zijn. Er was sprake van huiselijk geweld, waar Sharleyne getuige van was. Moeder liet haar geregeld achter in een drugspand en bleef soms dagen achtereen weg. Sharleyne was overgeleverd aan de mede flatbewoners. Buren hoorden haar een keer ’s nachts vanuit het drugspand om hulp schreeuwen. Het hulpgeroep ging de flatbewoners door merg en been.

Blaasontsteking

Sharleyne moest naar de dokter, hetgeen moeder afhield. Vader maakte afspraken met de huisarts maar hij had geen gezag over Sharleyne waardoor de huisarts hem eenvoudigweg wegstuurde. Later bleek dat Sharleyne maandenlang met een blaasontsteking had rondgelopen.

Het CJG ondernam niets. Helemaal niets.

Vader zat echter niet stil. Hemel en aarde heeft hij bewogen om zijn dochter uit huis geplaatst te krijgen. Hij heeft het CJG letterlijk geschreven dat hij voor het leven van zijn dochter vreesde. Er gebeurde niets. Ze hebben Sharleyne letterlijk laten vallen.

Het kind moet centraal staan

Dit afschuwelijke verhaal, dat vele lezers via het programma Zembla hebben meegekregen, staat niet op zichzelf. Instellingen binnen de jeugdhulpverlening zijn de afgelopen jaren meerdere malen door de inspectie op de vingers getikt. Steeds is de conclusie dat de veiligheid van het kind niet voorop stond. Ook in het geval van Sharleyne zal dit ongetwijfeld de conclusie zijn van de drie inspecties die momenteel onderzoek doen.

Velen met mij zijn de mening toegedaan dat het roer binnen de jeugdzorg drastisch om moet. Het kind moet centraal komen te staan, de focus moet op het kind gericht zijn en alles wat redelijkerwijs binnen de mogelijkheden van de hulpverleners ligt om de veiligheid van het kind te waarborgen, moet uit de kast gehaald worden.

Een cultuur veranderen, is makkelijker gezegd dan gedaan.

Kinderrechten

In Nederland hebben wij het IVRK (het Verdrag tot Bescherming van de Rechten van het Kind). In dat verdrag staan kinderrechten opgesomd, zoals recht op onderwijs, zorg en gezinsleven. Deze rechten zijn, doordat ze niet concreet genoeg zijn, in de praktijk in feite niet bruikbaar. Kinderen zoals Sharleyne, maar ook de hulpverleners, kunnen hiermee niet uit de voeten.

Waarom is er geen wet waarin kinderrechten heel concreet zijn opgesomd? Bijvoorbeeld een wet waarin staat dat een kind recht heeft op drie keer daags een voedzame maaltijd, een keer daags een douchebeurt, een schoon bed, op tijd naar school gebracht en van school gehaald worden, lichamelijke verzorging zoals haren kammen, tanden poetsen, nagels knippen. En wat te denken van het recht om je verjaardag te vieren en het recht om met vriendjes te spelen, het recht op regelmatig contact met beide ouders en opa’s en oma’s.

Perspectief van het kind

Iedere Nederlander wordt geacht de wet te kennen. Wetten voor kinderen moeten dusdanig geformuleerd worden, dat ze door kinderen begrepen kunnen worden. Bovenal is het van belang dat wij in Nederland gaan beseffen dat kinderen, net als volwassenen, rechtssubjecten zijn. We zullen vanuit het perspectief van het kind moeten gaan kijken in plaats van vanuit de ouder/verzorger.

Op 22 maart aanstaande zal een petitie aan de Tweede Kamer worden aangeboden door de werkgroep “Veilig Opgroeien”. Middels deze petitie zal hopelijk bereikt worden dat het kind op de politieke agenda komt te staan – waarom is er wel een Partij voor de Dieren en geen Partij voor het Kind? – en bovenal dat er daadwerkelijk een andere wind binnen de jeugdhulpverlening gaat waaien. Deze petitie kunt u steunen via een geopende Facebook Pagina genaamd Sharleyne: Het Kind Eerst. Via deze weg wil ik u, mede namens vader, vriendelijk verzoeken uw stem uit te brengen. Het woord is aan u. Geef het kind een stem. Dank u wel.

Liesbeth Poortman-de Boer
Letselschade-advocaat bij Punt Letselschade Advocaten te Groningen

In het nieuws

Lees meer:
Rapport Sharleyne komt in maart of april – Dagblad van het Noorden 19 feb 2016 (PDF)
Samenleving geschokt door uitzending Zembla – Dagblad van het Noorden 19 feb 2016 (PDF)
Commentaar van Arend van Wijngaarden – Dagblad van het Noorden 18 feb 2016 (PDF)
Het korte, trieste leven van Sharleyne – Dagblad van het Noorden 18 feb 2016 (PDF)
Tunnelvisie onderzoek naar dood Sharleyne – Dagblad van het Noorden – 18 feb 2016 (PDF)
Hulp faalt bij gezinsdrama in Hoogeveen – Leeuwarder Courant 17 feb 2016 (PDF)

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone